พร้อมผนึกกำลังบริษัทในเครือขับเคลื่อนโครงการต่างๆ เพื่อยกระดับคุณภาพ มาตรฐาน และศักยภาพของผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นให้สามารถแข่งขันได้ในตลาดสมัยใหม่ โดยกลุ่มเซ็นทรัลเชื่อว่า ‘รากของความยั่งยืน เริ่มจากรากของชุมชน’ การสนับสนุนสินค้าชุมชนถือเป็นหัวใจสำคัญในการต่อยอดภูมิปัญญาไทย นำความรู้และวัตถุดิบเฉพาะถิ่นมาสร้างนวัตกรรมและประสบการณ์ใหม่ให้ผู้บริโภค ทั้งยังช่วยสร้างรายได้หมุนเวียนกลับสู่ชุมชน เสริมรากฐานเศรษฐกิจไทยให้แข็งแกร่งและยั่งยืน และชุมชนมีความภาคภูมิใจในถิ่นกำเนิดของตนเอง

ทั้งนี้ ด้วยความมุ่งมั่นของทุกบริษัทในเครือกลุ่มเซ็นทรัล ได้แก่ บริษัท เซ็นทรัล รีเทล คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) หรือ CRC, บริษัท เซ็นทรัลพัฒนา จำกัด (มหาชน) หรือ CPN และ บริษัท โรงแรมเซ็นทรัลพลาซา จำกัด (มหาชน) หรือ CENTEL / เซ็นทารา สนับสนุนการพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชนในมิติต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการสร้างและเปิดโอกาส ช่องทางการตลาด การออกแบบ และพัฒนาแพ็กเกจจิ้งให้ได้มาตรฐาน การยกระดับคุณภาพสินค้าให้ตอบโจทย์ผู้บริโภคยุคใหม่ รวมถึงการส่งเสริมแนวทางการผลิตที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม

คุณพิชัย  จิราธิวัฒน์  กรรมการบริหาร กลุ่มเซ็นทรัล กล่าวว่า “กลุ่มเซ็นทรัลเชื่อมั่นมาโดยตลอดว่า ‘ความยั่งยืนของประเทศเริ่มต้นจากความเข้มแข็งของชุมชน’ เราจึงให้ความสำคัญกับการสร้างระบบเศรษฐกิจที่เติบโตจากฐานราก สนับสนุนให้ภูมิปัญญาและอัตลักษณ์ท้องถิ่นได้ต่อยอดเป็นพลังสร้างสรรค์ทางเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน

สำหรับเรา การพัฒนาชุมชนไม่ใช่เพียงความรับผิดชอบขององค์กร แต่เป็นหัวใจของวิสัยทัศน์ที่กลุ่มเซ็นทรัลยึดถือมายาวนาน เรามุ่งใช้พลังของธุรกิจเป็นเครื่องมือเชื่อมโยงคุณค่าของผู้คน ท้องถิ่น และสังคม ให้เติบโตไปด้วยกันอย่างสมดุล เพื่อให้ความเจริญทางเศรษฐกิจเดินคู่ไปกับความภูมิใจในรากเหง้าความเป็นไทย เราจึงมุ่งมั่นร่วมพัฒนาสินค้าชุมชน (Community Product) ให้มีศักยภาพทางการตลาด ผ่านความร่วมมือกับภาครัฐและเครือข่ายพันธมิตรในระดับพื้นที่ เพื่อยกระดับเศรษฐกิจฐานราก สร้างรายได้หมุนเวียนกลับสู่ชุมชน และขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยให้เติบโตอย่างมั่นคงบนพื้นฐานของความยั่งยืน”

กลุ่มเซ็นทรัล และบริษัทในเครือ ร่วมสนับสนุนการพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชนในมิติต่างๆ ดังนี้

โครงการด้านความยั่งยืน เซ็นทรัล ทำ ของกลุ่มเซ็นทรัล

– โครงการ “ชุมชนเกษตรอินทรีย์วิถีชีวิตยั่งยืนแม่ทา” อ.แม่ออน จ.เชียงใหม่ ดำเนินงานร่วมกับมูลนิธิสายใยแผ่นดิน (Earth Net Foundation) ตั้งแต่ปี 2560 เพื่อส่งเสริมเกษตรอินทรีย์และพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ให้ขับเคลื่อนการเกษตรอย่างยั่งยืน พร้อมสนับสนุนการพัฒนาผลผลิต การรับซื้อ แปรรูป และจัดจำหน่ายผ่าน “จริงใจ Farmers’ Market” และ “ท็อปส์ ซูเปอร์มาร์เก็ต” รวมถึงพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการผลิต และโลจิสติกส์ให้ได้มาตรฐาน อย. นอกจากนี้ ยังส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเกษตรโดยจัดตั้ง “วิสาหกิจชุมชนแม่ทา ออร์แกนิก” เป็นศูนย์การเรียนรู้และโฮมสเตย์ด้านเกษตรอินทรีย์ สร้างรายได้ให้ชุมชนกว่า 14 ล้านบาทมีจำนวนสมาชิกว่า 130 ครัวเรือน และต้อนรับผู้มาเยือนและศึกษาดูงานกว่า 800 คน ในปี 2567

– โครงการศูนย์การเรียนรู้พัฒนาผลผลิตการเกษตรและผลิตภัณฑ์ชุมชน บ้านเทพพนา อ.เทพสถิต จ.ชัยภูมิ ร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่น สถาบันการศึกษา และวิสาหกิจชุมชน พัฒนาเกษตรมูลค่าสูงด้วยเทคนิคคาร์บอนต่ำ พลิกฟื้นพื้นที่เสื่อมโทรมกว่า 5,000 ไร่ สู่เกษตรยั่งยืน นำผลผลิตจำหน่ายที่ ท็อปส์ ซูเปอร์มาร์เก็ต และ จริงใจ Farmers’ Market สร้างรายได้รวมกว่า 41 ล้านบาท พร้อมขยายเครือข่ายผู้ปลูกอะโวคาโดกว่า 1,000 ราย โครงการยังได้รับคัดเลือกเป็นตัวแทนระดับเขตเข้าประกวดเกษตรกรดีเด่นระดับชาติ และได้รับการต่อยอดโดยโครงการ “เซ็นทรัล ทำ” ของกลุ่มเซ็นทรัล ได้พัฒนาต่อยอดด้านการท่องเที่ยวชุมชนเชิงเกษตรอินทรีย์ ร่วมกับสำนักงานท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัด จัดทำเส้นทางท่องเที่ยวรองรับนักท่องเที่ยวที่เพิ่มขึ้นทุกปี

– โครงการศูนย์การเรียนรู้ทอผ้าย้อมครามและสีธรรมชาติ บ้านกุดจิก วิสาหกิจชุมชนทอผ้าแปรรูปบ้านกุดจิก จ.สกลนคร สืบสานภูมิปัญญาการย้อมครามและสีธรรมชาติ พัฒนานวัตกรรมย้อมผ้าให้ทันสมัยและคงทน ร่วมกับมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ พร้อมสร้างโรงย้อม โรงทอ และพื้นที่จัดแสดงผลิตภัณฑ์ ได้มีการส่งเสริมการพัฒนาผลิตภัณฑ์และช่องทางจำหน่ายผ่าน Good Goods และห้างเซ็นทรัล ช่วยขยายตลาด และเพิ่มรายได้ให้ชุมชนจาก 5 แสนบาท เป็นกว่า 3.6 ล้านบาท ดึงดูดนักท่องเที่ยวกว่า 3,000 คนต่อปี สะท้อนการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืน

บริษัท เซ็นทรัล รีเทล คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) หรือ CRC กับการส่งเสริมสินค้าชุมชน และในมิติต่างๆ

– Central Robinson Love the Earth Project มุ่งสนับสนุนสินค้าที่มีกระบวนการผลิตที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ผ่าน Central Edition ที่รวบรวมผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์จากชุมชนทั่วไทย และร่วมกับดีไซน์เนอร์รุ่นใหม่ 24 ราย นำวัสดุเหลือใช้กลับมาออกแบบเป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ สร้างประโยชน์และรายได้ให้กับชุมชนอย่างยั่งยืน ล่าสุดเปิดตัว Organic Zone ในแผนกบิวตี้ ห้างเซ็นทรัลชิดลม ซึ่งเป็นครั้งแรกของห้างในไทยที่สนับสนุนผลิตภัณฑ์ความงามที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมอย่างแท้จริง นอกจากนี้ยังรณรงค์ใช้วัสดุธรรมชาติ ย่อยสลายได้ หรือรีไซเคิลได้ เพื่อลดการใช้พลาสติกแบบครั้งเดียวทิ้ง พร้อมส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่น สร้างงาน สร้างรายได้ และกระจายโอกาสสู่ชุมชน รวมถึงเปิดพื้นที่จำหน่ายสินค้าชุมชนที่ผลิตจากวัสดุพื้นถิ่นและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ร่วมกับพันธมิตรแบรนด์ชั้นนำ ครอบคลุมทุกหมวดสินค้าในห้างเซ็นทรัลและห้างโรบินสันทั่วประเทศ

– ท็อปส์ ท้องถิ่น เป็นโครงการสนับสนุน SME ไทยที่มีศักยภาพสูง แม้เป็นธุรกิจขนาดเล็ก ให้สามารถเติบโตและเข้าถึงเครือข่าย Tops ทั่วประเทศ รวมถึงขยายสู่ตลาดต่างประเทศ ภายใต้แนวคิด “Local Discoveries – Supporting Thai SMEs to Create Sustainable Growth Together” โครงการได้ผลักดันผู้ประกอบการกว่า 140 ราย ให้เติบโตอย่างยั่งยืน ผ่านการสนับสนุนด้านการตลาด การตรวจสอบคุณภาพสินค้า (QA) การออกแบบบรรจุภัณฑ์ รวมถึงเงื่อนไขพิเศษ เช่น เครดิตเทอม 15 วัน และไม่มีค่าแรกเข้า โดยเปิดโอกาสให้ผู้ประกอบการที่มีรายได้ไม่เกิน 100 ล้านบาทต่อปี และพนักงานไม่เกิน 50 คน เข้าร่วมเพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพและอัตลักษณ์ท้องถิ่น “ท็อปส์ ท้องถิ่น” เชื่อว่าความสำเร็จของธุรกิจเล็กคือรากฐานสำคัญของเศรษฐกิจไทยที่มั่นคงและยั่งยืน

– จริงใจ ฟาร์เมอร์ มาร์เก็ต ที่ท็อปส์ มาร์เก็ต  ได้เปิดโอกาสให้เกษตรกรท้องถิ่นได้นำพืชผักปลอดภัยและสินค้าขึ้นชื่อของชุมชนมาวางจำหน่ายในพื้นที่ของกลุ่มเซ็นทรัล เพื่อให้เกษตรกรและผู้บริโภคได้พบปะพูดคุย แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และนำไปพัฒนาสินค้า พร้อมเดินหน้าขับเคลื่อนธุรกิจเพื่อการเติบโตอย่างยั่งยืนในฐานะศูนย์กลางการใช้ชีวิตของผู้คน (Central to Life) และการสร้างคุณค่าร่วม (Creating Shared Value) กับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย โดยมุ่งยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในสังคมและชุมชน ควบคู่กับการพัฒนาสิ่งแวดล้อมให้เติบโตไปพร้อมกับเศรษฐกิจทั้งในระดับชุมชนและประเทศ โดยเริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2561 ที่ท็อปส์ มาร์เก็ต เซ็นทรัล อุดรธานี ปัจจุบันขยายผลสู่ 28 จังหวัด สนับสนุนกว่า 12,300 ครัวเรือน ยกระดับสินค้าชุมชนกว่า 5,000 SKU สร้างรายได้รวมกว่า 160 ล้านบาทในปี 2025

– โครงการสนับสนุนวิสาหกิจท้องถิ่นขนาดกลางและขนาดเล็กรวมถึงการสนับสนุนผู้ค้า, เกษตรกร และชุมชนท้องถิ่นในแต่ละภูมิภาค โรบินสันไลฟ์สไตล์และท็อปส์พลาซ่า สนับสนุนวิสาหกิจท้องถิ่น ผู้ค้า และเกษตรกรทั่วประเทศ โดยจัดสรรพื้นที่กว่า 50,000 ตร.ม. สำหรับจำหน่ายและแสดงสินค้าชุมชน เพื่อสร้างงาน กระจายรายได้ และรักษาอัตลักษณ์ท้องถิ่นอย่างยั่งยืน สร้างรายได้กว่า 20 ล้านบาท และอาชีพกว่า 3,000 ตำแหน่งในไตรมาส 1–3 ปี 2568 พร้อมจัดพื้นที่ประจำโดยไม่คิดค่าใช้จ่ายในหลายจังหวัด เช่น กาดเมืองราช, Sea, Kids Market, ตลาดชุมชนคนแปดริ้ว และอาหารดีวิถีเมืองเพชร

– ไทวัสดุ เปิดโอกาสให้ชุมชนท้องถิ่นที่มีศักยภาพในการผลิตสินค้าที่สะท้อนอัตลักษณ์และวัฒนธรรมของแต่ละพื้นที่ออกสู่ตลาด เพื่อสร้างอาชีพและรายได้อย่างยั่งยืน โดยร่วมมือกับผู้ประกอบการชุมชน 5 แห่ง ใน 5 จังหวัด ได้แก่ แพร่ นครปฐม ปราจีนบุรี มหาสารคาม และลำปาง นำผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นมาจำหน่ายในสาขาไทวัสดุทั่วประเทศ ความร่วมมือนี้เริ่มตั้งแต่ปี 2556 ส่งผลให้เกิดรายได้รวมกว่า 1 ล้านบาทต่อปี ครอบคลุม 166 ครัวเรือน และสินค้ากว่า 34 SKU สะท้อนการเติบโตของเศรษฐกิจฐานรากอย่างแท้จริง

– ตลาดนัดชุมชน โก โฮลเซลล์ โก โฮลเซลล์ไม่เพียงเป็นศูนย์จำหน่ายสินค้า แต่ยังเป็นพื้นที่แห่งโอกาสและความใส่ใจต่อชุมชนในทุกจังหวัดที่เปิดสาขา โดยเปิดพื้นที่ให้คนในชุมชนนำสินค้าท้องถิ่นมาจำหน่ายโดยไม่คิดค่าใช้จ่าย เพื่อสร้างรายได้และเสริมความเข้มแข็งให้เศรษฐกิจฐานราก กิจกรรมนี้จัดขึ้นเป็นประจำทุกสิ้นเดือน เพื่อให้ชุมชนเติบโตไปพร้อมกัน ปัจจุบันโก โฮลเซลล์มี 13 สาขา สนับสนุนร้านค้าชุมชนแล้วกว่า 247 ร้าน สร้างรายได้รวมกว่า 1 ล้านบาท เพราะสำหรับเรา การทำธุรกิจไม่ใช่แค่การขายสินค้า แต่คือการร่วมแบ่งปันความสุขและความสำเร็จกับชุมชนที่เราอยู่ร่วมกัน

– เซ็นทรัล รีเทล เวียดนาม เดินหน้าโครงการ ‘Livelihood for Community’ เพื่อยกระดับรายได้และคุณภาพชีวิตของเกษตรกรรายย่อย โดยเฉพาะกลุ่มชาติพันธุ์และชุมชนภูเขา ผ่านแนวคิด “สร้างคุณค่าร่วม (Creating Shared Value)” ที่เติบโตไปพร้อมธุรกิจอย่างยั่งยืน ตั้งแต่ปี 2017 โครงการได้ช่วยเกษตรกรรายได้น้อยกว่า 7 ล้านด่งต่อเดือน ขยายผลในปี 2024 ครอบคลุม 6 โครงการใน 3 จังหวัด สร้างมูลค่าผลผลิตกว่า 4.4 พันล้านด่อง และยกระดับชีวิตเกษตรกรกว่า 126 ครัวเรือน

บริษัท เซ็นทรัล พัฒนา จำกัด (มหาชน) กับการส่งเสริมสินค้าชุมชน

– เซ็นทรัลพัฒนา กับการจัดสรรพื้นที่จำหน่ายให้กับชุมชน มุ่งส่งเสริมเศรษฐกิจฐานรากและยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในท้องถิ่น โดยเปิดพื้นที่ภายในศูนย์การค้าทั่วประเทศให้ชุมชนได้นำสินค้าท้องถิ่น ผลิตภัณฑ์ OTOP และของดีประจำจังหวัดมาจำหน่าย รวมกว่า 2,700 กิจกรรม อาทิ งาน Sacit, เพลิน Craft, งานโครงการหลวง และงานจำหน่ายผลไม้ล้นตลาด พร้อมทั้งจัดกิจกรรม “จริงใจมหานคร” ที่เซ็นทรัลเวิลด์เป็นครั้งแรก และร่วมจัดนิทรรศการ Thailand Rice Fest เพื่อส่งเสริมผลิตภัณฑ์ข้าวจากเกษตรกรไทย รวมไปถึงการจัดสรรพื้นที่จำหน่ายสินค้าชุมชนและสนับสนุนพื้นที่ฟรีสำหรับกิจกรรมทางศาสนา วัฒนธรรม และประเพณีท้องถิ่น อาทิ งาน “มีเทศน์ มีทอล์ค”, พิธีทำบุญตักบาตร, สรงน้ำพระ, งานประเพณีจังหวัด และการอ่านคัมภีร์อัลกุรอาน พร้อมส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมภายใต้โครงการ Go Local Love Local ร่วมกับการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย เพื่ออนุรักษ์อัตลักษณ์ท้องถิ่นและกระตุ้นเศรษฐกิจชุมชน ผ่านกิจกรรมท่องเที่ยวสำคัญ เช่น เขาพับผ้า Unseen Thailand จ.นครศรีธรรมราช, งานแห่เทียนเข้าพรรษา จ.อุบลราชธานี และงาน ปักษ์ใต้ดีไซน์วีค จ.สงขลา เป็นการสร้างรายได้ กระจายโอกาส และขับเคลื่อนความยั่งยืนให้กับชุมชนทั่วประเทศ

บริษัท โรงแรมเซ็นทรัลพลาซา จำกัด (มหาชน) หรือ CENTEL / เซ็นทารา

– เซ็นทารา มุ่งส่งเสริมการพัฒนาชุมชนผ่านการอนุรักษ์และเผยแพร่มรดกทางวัฒนธรรมท้องถิ่น โดยนำเอกลักษณ์ของแต่ละพื้นที่มาประยุกต์ในการออกแบบ การตกแต่ง และการบริการภายในโรงแรม รวมถึงสนับสนุนสินค้าชุมชนและงานหัตถกรรมท้องถิ่น เพื่อสร้างรายได้และความยั่งยืนให้กับชุมชน ทั้งยังให้ความสำคัญกับการเคารพวิถีชีวิต ภูมิปัญญา และสถานที่ทางประวัติศาสตร์ พร้อมเผยแพร่วัฒนธรรมท้องถิ่นผ่านกิจกรรม อาหาร และการสื่อสารกับลูกค้า เพื่อสร้างความเข้าใจและคุณค่าในความหลากหลายทางวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน ในปี 2024 โรงแรมและรีสอร์ทในเครือเซ็นทารา สนับสนุนผลิตภัณฑ์สินค้าที่ระลึกจากชุมชน จำนวน 6,066 ชิ้นสินค้า จาก 23 ชุมชน เพื่อวางจำหน่ายในโรงแรมและใช้เป็นของที่ระลึกในห้องพักสำหรับการ เปิดเตียง (Turndown Service) ให้กับลูกค้า

บริษัท เซ็นทรัล เรสตอรองส์ กรุ๊ป จำกัด (CRG)

– บริษัท เซ็นทรัล เรสตอรองส์ กรุ๊ป จำกัด (CRG) ร่วมกับ บริษัท กรีนฟู้ด แฟคทอรี่ จำกัด (สลัดแฟคทอรี่) เดินหน้าสานต่อพันธกิจความยั่งยืน ด้วยการสนับสนุนและพัฒนา “ฟาร์มสามารถ” ณ สมาคมคนพิการ จังหวัดปทุมธานี เพื่อพัฒนาศักยภาพและสร้างอาชีพให้ผู้พิการอย่างยั่งยืน โดยสนับสนุนงบประมาณรวม 1,000,000 บาท สำหรับปรับปรุงพื้นที่ สร้างโรงเรือนปลูกผักปลอดสาร พัฒนาศูนย์การเรียนรู้ ฝึกอบรมทักษะอาชีพ เพื่อสร้างรายได้ให้ผู้พิการ และ จำหน่ายใน “ฟาร์มสามารถ คาเฟ่”

– ขณะเดียวกัน สลัดแฟคทอรี่ ยังส่งเสริมเกษตรอินทรีย์ในท้องถิ่น ด้วยการรับซื้อผักจากกลุ่มเกษตรกรกว่า 45 ชุมชนทั่วประเทศ เพื่อใช้เป็นวัตถุดิบในร้าน ช่วยสร้างรายได้ให้เกษตรกร พร้อมส่งมอบอาหารปลอดภัยให้ผู้บริโภค

กลุ่มเซ็นทรัลเชื่อมั่นว่า การสนับสนุนสินค้าท้องถิ่นคือรากฐานสำคัญของความยั่งยืนของประเทศ เพราะในทุกผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นล้วนสะท้อนเรื่องราวของผู้คน ภูมิปัญญา และวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์ของแต่ละชุมชน การต่อยอดและพัฒนาให้สินค้าชุมชนเติบโตอย่างเข้มแข็งจึงเป็นมากกว่าการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก แต่คือการหล่อเลี้ยงจิตวิญญาณของสังคมไทยให้คงอยู่และก้าวไปข้างหน้าอย่างภาคภูมิ

กลุ่มเซ็นทรัลจะยังคงเดินหน้าสร้างโอกาสให้กับผู้คนในทุกพื้นที่ ส่งเสริมให้ภูมิปัญญาท้องถิ่นไทยได้รับการยอมรับในระดับสากล พร้อมร่วมขับเคลื่อนการเติบโตของเศรษฐกิจและสังคมไทยไปด้วยกันบนเส้นทางแห่งความยั่งยืน เพื่อให้ความเจริญเติบโตเกิดขึ้นอย่างมีคุณค่า แบ่งปันความภาคภูมิใจและความงดงามของความเป็นไทยสู่ทุกชุมชนทั่วประเทศ

The post กลุ่มเซ็นทรัล และบริษัทในเครือ ร่วมขับเคลื่อนอัตลักษณ์ภูมิปัญญาท้องถิ่น ยกระดับเศรษฐกิจฐานราก สร้างคุณค่าร่วม เพื่อการเติบโตอย่างยั่งยืน appeared first on SD Thailand.

แต่ในช่วงที่ผ่านมาพื้นที่แห่งนี้ต้องเผชิญปัญหาปริมาณและคุณภาพผลผลิตกาแฟที่ลดลงอย่างต่อเนื่อง อันเป็นผลกระทบจากสภาพภูมิอากาศที่แปรปรวนอย่างปรากฏการณ์เอนโซ่ (เอลนีโญและลานีญา) และข้อจำกัดด้านองค์ความรู้และเทคโนโลยีของเกษตรกรในการพัฒนากาแฟให้มีคุณภาพตรงตามความต้องการของตลาด

คุณ​สุริยนต์ สูงคำ สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา และ​คณะวิจัยโครงการนวัตกรรมการพัฒนาและยกระดับมูลค่ากาแฟพืชเศรษฐกิจหลักของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติในพื้นที่ลุ่มน้ำแม่กวง จังหวัดเชียงใหม่-เชียงราย โดยการสนับสนุนของหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.) จึงนำเทคโนโลยีพร้อมใช้และองค์ความรู้ที่เหมาะสม ผนวกกับภูมิปัญญาท้องถิ่นมาถ่ายทอดให้กับคนในชุมชน เพื่อแก้ไขปัญหาการผลิตกาแฟอย่างเป็นระบบ ยกระดับห่วงโซ่กาแฟคุณภาพ ไปพร้อมกับการอนุรักษ์ป่าอย่างยั่งยืน ผ่านกระบวนการ Learning and Innovation Platform (LIP)

สร้างความตระหนักด้วยวิทยาศาสตร์อย่างง่าย

บ้านห้วยน้ำกืน ตำบลแม่เจดีย์ อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย เป็นหนึ่งในพื้นที่ป่าต้นน้ำสำคัญของลุ่มน้ำแม่กวง มีกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกกาแฟที่สืบทอดกันมาจากรุ่นสู่รุ่นนานกว่า 45 ปี แต่ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา เกษตรกรผู้ปลูกกาแฟในพื้นที่ต้องเผชิญกับความท้าทายจากวิกฤตสภาพภูมิอากาศ ทำให้วิธีการดั้งเดิมที่เคยใช้ได้ผลไม่เพียงพอที่จะรับมือกับสถานการณ์ปัจจุบันได้อีกต่อไป

โดยเฉพาะการทำเกษตรที่พึ่งพาประสบการณ์และการลองผิดลองถูก (Trial & Error) อาทิ การใช้ปุ๋ยสูตรสำเร็จ (15-15-15) ตามความเคยชิน หรือตามคำแนะนำของเพื่อนบ้าน โดยขาดความเข้าใจที่แท้จริงว่า ดินและพืชในแปลงของตนต้องการธาตุอาหารชนิดใดในปริมาณเท่าไหร่ ทำให้เกิดต้นทุนที่ไม่จำเป็นและไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้ตรงจุด ซึ่งกลายเป็นข้อจำกัดสำคัญในการรักษาและยกระดับคุณภาพผลผลิตกาแฟ

การดำเนินงานในพื้นที่ของคณะวิจัยจึงไม่ใช่เพียงการสนับสนุนทางวิชาการ แต่เป็นการประสานความร่วมมือกับชุมชนในฐานะภาคีเครือข่าย โดยมุ่งเน้นการเสริมศักยภาพของเกษตรกรผ่านกระบวนการ ​วิทยาศาสตร์อย่างง่าย และ เทคโนโลยีพร้อมใช้​ แทนการนำเสนอเทคโนโลยีที่ซับซ้อนและเข้าถึงยาก

ซึ่งหลักการสำคัญของการทำงานร่วมกับชุมชน คือ การสร้างความเข้าใจผ่านกระบวนการเรียนรู้บนฐานชุดข้อมูล (Data-Driven Learning) ที่ช่วยให้เกษตรกรสามารถทำความเข้าใจเหตุและผลการทำเกษตรอย่างมีหลักการ เพื่อให้สามารถปรับตัวให้สอดรับกับสถานการณ์โลกที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ด้วยวิธีการต่างๆ คือ

1. ใช้ข้อมูลเป็นเครื่องมือ วิเคราะห์รวบรวมข้อมูลและนำเสนอผลเป็นรายแปลง อาทิ การวิเคราะห์ค่าดินในรูปแบบชุดสีที่เข้าใจง่าย (สีแดง: ระดับอันตราย) เพื่อให้ชาวบ้านที่ใช้ภูมิปัญญาดั้งเดิมได้เห็นผลลัพธ์ที่ชัดเจน และเกิดความเชื่อมั่นในเทคโนโลยีที่คณะวิจัยนำเข้าไป

2. เรียนรู้ผ่านการปฏิบัติ (Learning By Doing) โดยให้เกษตรกรเรียนรู้และลงมือปฏิบัติพร้อมกับคณะวิจัยในแปลงทดลอง เป็นการสร้างพื้นที่การเรียนรู้ (Learning Space) เพื่อให้เกษตรกรสามารถวิเคราะห์ ติดตามผล ที่นำไปสู่การ ‘รับ-ปรับ-ใช้’ องค์ความรู้ อีกทั้งยังทำให้เกิดความรู้สึกเป็นเจ้าของในกระบวนการเรียนรู้และภูมิใจในผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นร่วมกัน

3. ทบทวนและประเมินผลหลังปฏิบัติงาน (After Action Review: AAR) ร่วมกับชุมชนอย่างสม่ำเสมอ เพื่อแลกเปลี่ยนสถานการณ์การผลิตกาแฟในแปลงของตนเอง พร้อมปรับแนวทางให้สอดคล้องกับสถานการณ์จริงอย่างทันท่วงที

ผู้ช่วยศาสตร์จารย์วิสูตร อาสนวิจิตร หัวหน้าโครงการย่อยที่ 1 อธิบายเพิ่มเติมว่า ข้อมูลทางวิทยาศาสตร์เหล่านี้ สร้างแรงกระเพื่อมอย่างมีนัยยะสำคัญ ให้ชุมชนได้รับรู้ว่า การยึดมั่นในแนวทางปฏิบัติเดิมย่อมนำมาซึ่งผลลัพธ์เดิมหรือถดถอยลง แต่เป้าหมายที่สำคัญยิ่งกว่าการพัฒนาคุณภาพผลผลิตกาแฟ คือ การอนุรักษ์พื้นที่ลุ่มน้ำแม่กวง ที่เปรียบเสมือนบ้านของชาวบ้านและคณะวิจัยให้คงความอุดมสมบูรณ์ต่อไปยังรุ่นลูกรุ่นหลาน

 ปั้นคน ปั้นความรู้ สร้างนวัตกรชุมชน

นอกจากการปรับทัศนคติของเกษตรกรผู้ปลูกกาแฟให้เห็นความสำคัญของการเรียนรู้บนฐานชุดข้อมูล (Data-Driven Learning) แล้ว หัวใจของความสำเร็จที่ยั่งยืนอีกอย่างหนึ่ง คือ การสร้าง ‘นวัตกรชุมชน’ ให้เป็นตัวกลางในการถ่ายทอดและขยายผลเทคโนโลยีได้ด้วยตนเอง ที่ไม่ได้มองเกษตรกรเป็นเพียงผู้รับการถ่ายทอด แต่มองเป็น ‘หุ้นส่วน’ ​สำคัญในการสร้างนวัตกรรมที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ เพื่อให้องค์ความรู้ฝังรากลึกในชุมชนแม้โครงการวิจัยจะสิ้นสุดลง

สำหรับกระบวนการคัดเลือกและพัฒนานวัตกร เริ่มต้นจากการลงพื้นที่เพื่อประเมินศักยภาพและความพร้อมของเกษตรกรแต่ละราย โดยใช้เกณฑ์ต่าง ๆ อาทิ ประสบการณ์ในการทำกาแฟ ความสามารถในการชิมและประเมินรสชาติกาแฟของตนเอง และระดับความพร้อมในการรับ-ปรับ-ใช้เทคโนโลยีใหม่ ๆ ทำให้สามารถจำแนกเกษตรกรออกเป็นนวัตกรในระดับต่าง ๆ ตั้งแต่ระดับต้นไปจนถึงระดับสูงได้

คุณภูเมธ ภูมิธันเมธ คือ ตัวอย่างที่ชัดเจนของเกษตรกรผู้ปลูกกาแฟบ้านห้วยน้ำกืน ที่ยกระดับตนเองขึ้นเป็นนวัตกรระดับสี่ที่สามารถ ‘รับ–ปรับ–ใช้–ขยายผล’ องค์ความรู้และเทคโนโลยีได้อย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังเป็น ‘นายสถานี’ ที่สามารถถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านกาแฟให้กับเกษตรกรรายอื่นได้

อาทิ การเลือกสายพันธุ์กาแฟที่ตลาดต้องการ การเตรียมแปลงปลูก ไปจนถึงการให้คำแนะนำเชิงลึกในการจัดการโรคและแมลง และด้วยทักษะการชิมและประเมินรสชาติกาแฟ (Cupping Test) ที่ได้รับการพัฒนาจนกลายเป็นผู้ชิมและประเมินคุณภาพกาแฟ (Q-Grader) จึงสามารถให้ข้อเสนอแนะในเรื่องจุดเด่นและข้อบกพร่องของกาแฟที่ชิมได้อย่างแม่นยำ โดยสามารถวิเคราะห์ย้อนกลับไปได้ถึงกระบวนการดูแลแปลงและการแปรรูป แต่สำคัญที่สุด คือ พื้นที่ปลูกกาแฟของนายภูเมธได้กลายเป็น ศูนย์เรียนรู้ที่มีชีวิต หรือพื้นที่ต้นแบบที่มีการติดตั้งเทคโนโลยีที่จำเป็นสำหรับการผลิตกาแฟคุณภาพไว้อย่างครบวงจร เปิดให้ผู้ที่สนใจเข้ามาศึกษาดูงานการผลิตกาแฟคุณภาพของพื้นที่ได้

“การเข้าร่วมโครงการได้สร้างการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญ ทั้งในมิติส่วนตัวและบทบาทต่อชุมชน การมีข้อมูล Big Data และเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์จากโครงการวิจัยเข้ามาสนับสนุน ทำให้สามารถอธิบายเรื่องราวและกระบวนการผลิตกาแฟเชิงวิทยาศาสตร์ได้อย่างเป็นระบบและน่าเชื่อถือ นำไปสู่คุณภาพผลผลิตที่ดีขึ้นแบบก้าวกระโดด สามารถสร้างรายได้ที่มั่นคงและยั่งยืน โดย คุณค่าที่แท้จริง ที่ได้รับจากโครงการนี้ คือการได้เผยแพร่และส่งต่อความรู้ให้กับคนในชุมชนเพื่อให้เติบโตไปด้วยกัน ซึ่งถือเป็นการสร้างความยั่งยืนให้กับชุมชน ความสำเร็จในการสร้างนวัตกรชุมชนเช่นนี้ จึงไม่ได้เป็นเพียงความสำเร็จส่วนบุคคล แต่ได้ส่งผลกระทบในวงกว้างที่จะทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคม  และที่สำคัญที่สุดคือการเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศป่าต้นน้ำ”  

ติดตั้งเทคโนโลยี พลิกคุณค่าเมล็ดกาแฟ สู่มูลค่าที่เพิ่มขึ้น

คณะวิจัยมุ่งเน้นการแก้ปัญหาและเพิ่มขีดความสามารถกาแฟท้องถิ่นเพื่อทำตลาดในกลุ่มกาแฟพิเศษ (Specialty Coffee) ตลอดห่วงโซ่คุณค่า ตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ จนถึงปลายน้ำ ด้วยการนำเทคโนโลยีที่เรียบง่ายเข้าไปหนุนเสริมฐานทุนความรู้เดิมของชุมชน ซึ่งสามารถเพิ่มประสิทธิภาพกระบวนการผลิต พร้อมทั้งแก้ไข Pain Point ได้อย่างตรงจุดและทันท่วงที โดยอาศัยกระบวนการ Learning and Innovation Platform (LIP) ที่เน้นการมีส่วนร่วมของเกษตรกรผ่านการทำแปลงสาธิตและการติดตามผลทั้ง 8 ด้าน ได้แก่

1. กระบวนการจัดการดินและน้ำเฉพาะที่ (Specific Area) โดยการตรวจวิเคราะห์ดิน และจัดทำแปลงสาธิตปรับปรุงความเป็นกรดดิน ช่วยลดต้นทุนจากการใส่ปุ๋ยที่ไม่จำเป็น และทำให้ต้นกาแฟแข็งแรงทนทานต่อโรค ให้ผลผลิตที่มีคุณภาพมากขึ้น

2. การอนุรักษ์ดินและน้ำในแปลงกาแฟ

3. กระบวนการเก็บเกี่ยวเมล็ดกาแฟผลสุกเต็มที่ จัดทำอุปกรณ์เทียบสีความสุกเมล็ดกาแฟให้กับเกษตรและแรงงานนอกพื้นที่ที่เข้ามารับจ้างเก็บผลผลิต

4. กระบวนการแปรรูปกาแฟพิเศษและการทดสอบรสชาติกาแฟ

5. เทคโนโลยีการติดตามสภาพอากาศต่อการผลิตกาแฟ เพื่อแจ้งเตือนเกษตรกรในการเตรียมป้องกันการระบาดของโรคและแมลงสำคัญของกาแฟได้อย่างถูกต้องและทันต่อสถานการณ์

6. เทคโนโลยีการติดตามสภาพอากาศโรงตากกาแฟ ที่มีการตรวจวัดอุณหภูมิและความชื้นในพื้นที่ปลูกและโรงตากกาแฟ ซึ่งประกอบด้วย ระบบเซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิและความชื้น 4 จุด ระบบแจ้งเตือนด้วยเสียงและไฟเมื่อเกิดสภาวะไม่เหมาะสม เพื่อแก้ปัญหาเชื้อราที่เกิดจากการตากที่ไม่ได้มาตรฐาน ช่วยรักษาคุณภาพและสีสันของสารกาแฟ (Green Bean) ให้สวยงามสม่ำเสมอ

7. ระบบบัญชีอย่างง่าย ที่ทำให้เกษตรกรได้เห็นต้นทุนการผลิตที่แท้จริงของตนเอง เพื่อให้ตระหนักถึงต้นทุนและผลตอบแทนที่แท้จริง

8. กระบวนการนำเสนออัตลักษณ์กาแฟคุณภาพ โดยการพัฒนาแบรนด์และบรรจุภัณฑ์

การนำองค์ความรู้และเทคโนโลยีเหล่านี้มาใช้ ส่งผลให้เกิดมูลค่าที่เพิ่มขึ้นของกาแฟตลอดทั้งห่วงโซ่การผลิตอย่างชัดเจน จากเดิมที่ขายเชอร์รี่กาแฟได้เพียง 25 บาทต่อกิโลกรัม เมื่อแปรรูปเป็นสารกาแฟ (Green Beans) ที่มีคุณภาพจะสามารถขายได้ในราคา 500 บาทต่อกิโลกรัม และมูลค่าจะยิ่งทวีคูณขึ้นเมื่อนำไปทำกาแฟคั่วและสร้างแบรนด์ของตนเอง โดยสามารถทำราคาได้ถึง 2,000 บาทต่อกิโลกรัม นอกจากนี้ การสร้างกลไกเชื่อมโยงตลาด Specialty Coffee ที่เกิดการ Matching กับกลุ่มสหายกาแฟซึ่งเป็นนักชิมและเจ้าของร้านกาแฟในจังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งมีการจัดกิจกรรมการประเมินรสชาติ (Cupping Test) ทำให้ผู้ซื้อได้ชิมผลผลิตกาแฟจากพื้นที่วิจัยโดยตรง จากเดิมที่ขายได้เพียงหลักร้อยก็สามารถเพิ่มมูลค่าได้ถึง 10 เท่า

ยิ่งไปกว่านี้ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนกาแฟพิเศษบ้านห้วยน้ำกืนยังได้สร้างกลไกทางเศรษฐศาสตร์ที่จูงใจให้เกษตรกรเกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม ไม่ว่าจะเป็น

– การกำหนดมาตรฐานคุณภาพเชอร์รี่กาแฟ สำหรับเกษตรกรบางรายที่ยังไม่พร้อมเข้าสู่กระบวนการแปรรูป โดยมีการประเมินคุณภาพเชอร์รี่กาแฟระดับความสุก 100%  รับซื้อผลเชอร์รี่ที่ได้ตามมาตรฐานกลุ่มในราคาสูงกว่าตลาด จากเดิม 25 บาทต่อกิโลกรัม อาจเพิ่มเป็น 30 บาทต่อกิโลกรัม

– การรับซื้อกาแฟกะลามาตรฐานที่ผ่านกระบวนการ Natural Process ในราคาสูงถึง 300 บาทต่อกิโลกรัม ขณะที่ราคาตลาดทั่วไปอยู่ที่ 180 บาทต่อกิโลกรัม โดยการให้ราคาที่สูงกว่าราคาตลาดนี้เป็นแรงจูงใจให้เกษตรกรรายอื่นหันมาใส่ใจคุณภาพ ซึ่งเป็นกลยุทธ์ที่ใช้ คุณภาพนำราคา  เพื่อยกระดับมาตรฐานผลผลิตกาแฟในชุมชน

คุณค่าที่มากกว่าเมล็ดกาแฟ

มูลค่าทางเศรษฐกิจที่เพิ่มขึ้นของผลิตภัณฑ์กาแฟ เป็นผลสำเร็จที่เกิดขึ้นอย่างเป็นรูปธรรม จากความร่วมมือของภาคีเครือข่ายชุมชนลุ่มน้ำแม่กวง ไม่ว่าจะเป็นมหาวิทยาลัย ชุมชน เกษตรอำเภอ กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน นายอำเภอ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และพระสงฆ์ เพราะพื้นที่ปลูกกาแฟแห่งนี้คือ ป่าต้นน้ำที่สำคัญของชุมชน จึงเกิดเป็นแนวคิด ‘กาแฟรักษ์ป่า’ โดยคุณภูเมธ อธิบายว่า แนวคิดนี้เกิดจากวิถีชีวิตของคนในชุมชนที่พึ่งพาอาศัยทรัพยากรป่ามายาวนาน การปลูกกาแฟอราบิก้าใต้ร่มเงาไม้ใหญ่จึงเป็นการส่งเสริมให้เกษตรกรต้องอนุรักษ์ไม้ใหญ่และสร้างระบบนิเวศที่สมบูรณ์ เพื่อดึงดูดสิ่งมีชีวิตต่างๆ เข้ามาอาศัย ขณะเดียวกันการดูแลไร่กาแฟและการทำฝายชะลอน้ำเพื่อใช้ในการเกษตร ยังช่วยสร้างความชุ่มชื้นและป้องกันไฟป่า ซึ่งเป็นการปกป้องผืนป่าต้นน้ำโดยรอบอย่างยั่งยืนไปพร้อมกับการให้ผลผลิตกาแฟที่มีคุณภาพ

ผู้ช่วยศาสตราจารย์วิสูตร กล่าวเสริมว่า การมีภาคีเครือข่ายที่เข้มแข็งทำให้พื้นที่ปลูกกาแฟแห่งนี้เกิดผลลัพธ์เชิงประจักษ์ตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ ซึ่งนำไปสู่การขยายผล (Scale Up) ทั้งการสร้างความเปลี่ยนแปลงในชุมชน ทั้งตัวนวัตกรและพื้นที่รับรู้ว่าการผลิตสินค้าให้มีคุณภาพคือ กลไกที่สำคัญที่สุดในการสร้างมูลค่าเพิ่ม ขณะเดียวกัน หลายหน่วยงานในพื้นที่ภาคเหนือ ทั้งภาครัฐและผู้ประกอบการก็ให้ความสนใจเข้ามาศึกษาเทคโนโลยีและกระบวนการทำงาน ร่วมมือกับยุวชนอาสาในการปลูกกาแฟขั้นบันได

โดยเฉพาะจังหวัดเชียงรายที่มีนโยบายส่งเสริมการปลูกกาแฟอย่างชัดเจนเพื่อแก้ปัญหาฝุ่น PM 2.5 และผลักดันให้ไร่กาแฟของคุณภูเมธเป็นแหล่งนำร่องด้านการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ อีกทั้งยังทำให้สหกรณ์การเกษตรดอยสะเก็ดพัฒนาจำกัด รวมถึงกลุ่มวิสาหกิจชุมชนอื่น ๆ ที่รับผลผลิตของเกษตรกรในพื้นที่สามารถขยายการจำหน่ายต่อไปได้

ผู้ช่วยศาสตราจารย์วิสูตร เน้นย้ำว่า สิ่งที่ย้อนกลับมาสู่คณะวิจัยมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา คือ การบรรลุพันธกิจของการเป็นมหาวิทยาลัยเพื่อชุมชน ที่สามารถเชื่อมโยงชุมชนเข้าสู่ภาคการศึกษา ด้วยการลบภาพงานวิจัยที่ว่าเป็นเรื่องจับต้องไม่ได้ กลายเป็นงานวิจัยที่นำมาใช้ประโยชน์เชิงพื้นที่ได้จริง ความสำเร็จที่เกิดขึ้นจึงไม่ใช่แค่คุณภาพกาแฟ แต่เป็นคุณค่าของเรื่องราวที่ซ่อนอยู่เบื้องหลัง นวัตกรรมเทคโนโลยีที่ใช้ไม่ได้เข้าไปเปลี่ยนวิถีชีวิตชุมชน แต่เป็นการเสริมและอุดรอยรั่ว และคงไว้ซึ่งเสน่ห์และความสวยงามของภูมิปัญญาท้องถิ่น ทำให้กาแฟมีคุณค่ามากกว่าคุณภาพ จากเรื่องราวการอนุรักษ์ธรรมชาติและความสวยงามเชิงพื้นที่ที่ผู้บริโภคสามารถสืบหาต้นตอของแหล่งผลิตกาแฟได้

“ความผูกพันของภาคีเครือข่ายลุ่มน้ำแม่กวงเป็นรากฐานสำคัญของการทำงานวิจัยเชิงพื้นที่ แม้ว่าโครงการวิจัยจะสิ้นสุดลง แต่การขับเคลื่อนในพื้นที่ยังคงมีอยู่ตลอดไป ผ่านสายสัมพันธ์ของผู้คนภายใต้เป้าหมายและองค์ความรู้ที่หยั่งรากลึกลงในชุมชน ซึ่งความท้าทายต่อไป คือ ทำอย่างไรจึงจะสามารถขยายองค์ความรู้และผลลัพธ์เชิงบวกที่เกิดขึ้นนี้ไปสู่เกษตรกรในวงกว้างให้ได้มากยิ่งขึ้น เพื่อสร้างผลกระทบในระดับที่ใหญ่กว่าเดิมให้กับอุตสาหกรรมกาแฟไทย” นายสุริยนต์ หัวหน้าโครงการฯ กล่าวทิ้งท้าย

The post คุณค่าที่มากกว่าเมล็ดกาแฟ : พัฒนาคน พัฒนาพื้นที่ ยกระดับห่วงโซ่กาแฟคุณภาพ สู่การอนุรักษ์ป่าลุ่มน้ำแม่กวงอย่างยั่งยืน appeared first on SD Thailand.

นำเสน่ห์งานคราฟท์ไม้แกะสลักแบบล้านนาที่สืบสานภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมท้องถิ่นจากช่างฝีมือรุ่นสู่รุ่น มานานเกือบ 60 ปี ชูหัตถศิลป์งานไม้แกะสลักอันปราณีตและทรงคุณค่าผสานเข้ากับความทันสมัย ลงบน Living Furniture ให้เป็นคอลเลกชัน ‘เคียงตั๋ว’ ดีไซน์สไตล์ Lannavian ที่คงไว้ซึ่งเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมท้องถิ่น ตอบโจทย์ไลฟ์สไตล์การใช้ชีวิตปัจจุบันที่ร่วมสมัยอย่างลงตัว พร้อมกับยกระดับเศรษฐกิจฐานราก สนับสนุนการสร้างรายได้ให้เกิดขึ้นภายในชุมชน ควบคู่กับการสืบสานหัตถศิลป์จากภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมให้เป็นที่รู้จักในวงกว้าง เพื่อสร้างการเติบโตอย่างยั่งยืน

นางสาวกฤษชนก ปัทมสัตยาสนธิ กรรมการผู้จัดการ บริษัท อินเด็กซ์ ลิฟวิ่งมอลล์ จำกัด (มหาชน) ผู้นำธุรกิจร้านค้าปลีกเฟอร์นิเจอร์ ของใช้ภายในบ้าน และของตกแต่งบ้าน เปิดเผยว่า อินเด็กซ์ ลิฟวิ่งมอลล์ ยังคงมุ่งมั่นและเดินหน้าด้านความยั่งยืน (ESG) ในทุกมิติ ทั้งด้านสังคม และสิ่งแวดล้อม (Environmental Social and Governance) ภายใต้การขับเคลื่อนจากแนวคิด “Sustainable Living for Future Lifestyle” ล่าสุดบริษัทฯ สานต่อกับพันธกิจพัฒนาผลิตภัณฑ์ร่วมกับชุมชนท้องถิ่นอย่างต่อเนื่อง ในโครงการพัฒนาผลิตภัณฑ์ร่วมกับชุมชนท้องถิ่น 1 ปี 1 ภาค  โดยปีแรกบริษัทฯ ได้ลงพื้นที่ภาคใต้ ร่วมกับ ‘กลุ่มใบไม้’ ชุมชนบ้านคีรีวง จ.นครศรีธรรมราช นำงานคราฟท์ผ้ามัดย้อมออร์แกนิกมาต่อยอดพัฒนาเป็นเฟอร์นิเจอร์ชุดห้องนอนและห้องนั่งเล่น คอลเลกชัน ‘Happy Vacation’ และสำหรับการพัฒนาผลิตภัณฑ์ร่วมกับชุมชนท้องถิ่น

ในปีที่ 2 ครั้งนี้ บริษัทฯ ได้ขยายพื้นที่ไปภาคเหนือเพื่อสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์กับ ‘ชุมชนบ้านกิ่วแลน้อย’ อ.สันป่าตอง จ.เชียงใหม่ ซึ่งเป็นหมู่บ้านวัฒนธรรมที่โดดเด่นด้านงานคราฟท์ไม้แกะสลักสไตล์ล้านนา  จากช่างฝีมือคนไทยที่ถ่ายทอดความปราณีตงดงามผ่านการสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่นมาเกือบ 60 ปี เพื่อให้งานแกะสลักด้วยมือ 100% ยังคงอยู่และเป็นหัตถศิลป์ที่ทรงคุณค่า  โดยได้นำอัตลักษณ์ลวดลายความสวยงามของไม้แกะสลักมาร่วมถ่ายทอดบนเฟอร์นิเจอร์ Living Room คอลเลกชัน “เคียงตั๋ว” ด้วยการตีความดีไซน์เฟอร์นิเจอร์รูปแบบใหม่ให้มีความร่วมสมัย โดยเชื่อมโยงภูมิปัญญาท้องถิ่นเข้ากับการออกแบบชิ้นงานที่ทันสมัยอย่างลงตัว  เพื่อสืบสานศิลปะงานแกะสลักไม้และต่อยอดภูมิปัญญาท้องถิ่น ซึ่ง อินเด็กซ์ ลิฟวิ่งมอลล์ ได้นำเสน่ห์ศิลปะล้านนามาผสานเข้ากับความเรียบง่ายของดีไซน์สแกนดิเนเวียน จนเป็นคอลเลกชันที่สะท้อนความงามที่เรียบง่าย อบอุ่น โดดเด่นมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว  โดยชาวบ้านกิ่วแลน้อยมีบทบาทสำคัญในกระบวนการสร้างสรรค์และความสำเร็จของผลงานครั้งนี้

สำหรับ แรงบันดาลใจในการดีไซน์สู่ Lannavian Style Furniture คอลเลกชัน ‘เคียงตั๋ว’ เป็นการถ่ายทอดผลงานศิลปะจากจิตวิญญาณและวัฒนธรรมล้านนา โดยนำลวดลายและท่วงท่าของช้างสัตว์คู่บ้านชาวภาคเหนือ และดอกพุดตาลเอกลักษณ์งานแกะสลักไม้ของชุมชนบ้านกิ่วแลน้อย จ.เชียงใหม่ มาผสานกับเทคนิคการเซาะร่องไม้รูปทรงเรขาคณิตของสามเหลี่ยมลงบนชิ้นงานเฟอร์นิเจอร์ทั้ง 4 ซีรีย์ ได้แก่ 1) เคียงตั๋ว : ตู้ไซน์บอร์ด การดีไซน์หน้าบานสไลด์ด้วยไม้แกะสลักแมทซ์กับกระจกลายดอกพิกุล ที่เพิ่มเทคเจอร์ความน่าสนใจให้กับดีไซน์ของตู้ และเพิ่มมิติให้ตู้มีดีเทลและดูอบอุ่นด้วยไฟวอร์มไวท์  2) เคียงตั๋ว : ชั้นวางของ ด้วยไม้แกะสลักมาพรีเซนต์ความสวยงามของลวดลายงานแกะสลักไม้อันปราณีต  3) เคียงตั๋ว : ชุดโต๊ะกลาง+โต๊ะข้าง นำเอาความโค้งมนคล้ายสรีระของช้างมาดีไซน์ในส่วนโต๊ะกลาง ประกอบกับโต๊ะข้างสีดำที่แกะสลักลายช้าง ที่จินตนาการมาจากช้างที่เคียงคู่กับขอนไม้ที่จะเติมความ Art ให้กับบ้านได้ 4) เคียงตั๋ว : อาร์มแชร์  ที่ใช้เส้นโค้งเสมือนงวงช้างมาดีไซน์บนที่วางแขนของอาร์มแชร์  เพื่อเติมเต็มดีไซน์พร้อมกับรองรับการนั่งที่ผ่อนคลาย

ซึ่งการออกแบบที่ถ่ายทอดเรื่องราวทางวัฒนธรรมบวกกับความร่วมสมัยทำให้เฟอร์นิเจอร์คอลเลกชันนี้ จะสามารถตอบโจทย์ดีไซน์การใช้ชีวิตได้อย่างลงตัว และรองรับฐานลูกค้าที่กว้างขึ้นทั้ง GEN  Z-X  (อายุ 35-55 ปี) รายได้ระดับ B ถึง A  ทั้งนี้ยังตอบรับกับกระแสรักษ์โลกที่ทุกภาคส่วนต่างให้ความสำคัญ ทั้งในมุมของผู้บริโภครายย่อย และภาคธุรกิจ โดยเฉพาะกลุ่มธุรกิจอสังหาฯ และกลุ่มธุรกิจโรงแรม ทำให้มีการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น ส่งผลให้เฟอร์นิเจอร์ในกลุ่ม Eco-Friendly หรือ Green Furniture จะได้รับความนิยมเพิ่มขึ้น โดยในปี 2573 คาดว่า ตลาด Eco-Friendly Furniture ทั่วโลก จะมีมูลค่ากว่า 81.9 พันล้านดลลาร์สหรัฐฯ เติบโตเฉลี่ย 8.0%CAGR (ปี 2566-73) เพิ่มขึ้นจากปี 2566 ที่มีมูลค่า 47.8 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ เกือบ 2 เท่าตัว (ที่มา : Krungthai COMPASS)

นางสาวกฤษชนก กล่าวว่า การลงพื้นที่ทำงานร่วมกับกลุ่มชุมชนในพื้นที่บ้านกิ่วแลน้อย ถือเป็นการแลกเปลี่ยนความคิดร่วมกันระหว่างไอเดียงานศิลปะงานแกะสลักและกระบวนการออกแบบและผลิตเชิงอุตสาหรรม  เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์คอลเลกชันนี้ให้ออกมาสมบูรณ์ที่สุดตามที่ตั้งใจไว้  ซึ่งถือเป็นความท้าทายที่ต้องมาศึกษาร่วมกัน  ทั้งนี้ไม้ที่ใช้แกะสลักเป็นไม้สักที่เหลือใช้จากชุมชนและต้องนำมาประสานไม้ให้เป็นชิ้นเดียวกัน  โดยการต่อลายงานแกะสลักให้ออกมาสวยงาม  ซึ่งเทคนิคพิเศษนี้เป็นภูมิปัญญาของกลุ่มชุมชนและต้องอาศัยความชำนาญเป็นพิเศษ รวมถึงการใช้เทคนิคการออกแบบให้ชิ้นงานดูโมเดิร์นขึ้นด้วยการใส่ลวดลายกราฟฟิกรูปทรงสามเหลี่ยมจากการเซาะร่องไม้ที่ ILM เติมไอเดียให้กับกลุ่มชุมชน  เพื่อผสานให้ชิ้นงานออกมาร่วมสมัยสามารถรองรับกลุ่มลูกค้าได้กว้างมากขึ้น

ทั้งนี้ ‘เคียงตั๋ว’ ไม่เพียงตอบโจทย์ไลฟ์สไตล์การใช้ชีวิตของผู้คนเท่านั้น  หากแต่เป็นการหลอมรวมธรรมชาติ  วัฒนธรรม และวิถีการใช้ชีวิตของผู้คนเข้าไว้ด้วยกันอย่างลงตัว  อันจะนำไปสู่ความยั่งยืนที่แท้จริง  สอดคล้องกับความมุ่งมั่นของ ILM ในการขับเคลื่อนธุรกิจโดยยึดมั่นแนวคิดด้านความยั่งยืน (ESG) อย่างรอบด้าน ซึ่งครั้งนี้นับเป็นพัฒนามิติสังคมและสิ่งแวดล้อม ทั้งการร่วมอนุรักษ์ภูมิปัญญาและศิลปะล้านนาให้คงอยู่และรู้จักแพร่หลายในวงกว้าง  ควบคู่การร่วมสนับสนุนเศรษฐกิจระดับท้องถิ่น การสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมโดยเลือกใช้ไม้ยางพาราที่ไม่สามารถผลิตน้ำยางได้แล้วมาเป็นโครงสร้างหลักของเฟอร์นิเจอร์  และยังส่งเสริมการใช้ทรัพยากรอย่างรู้ค่าโดยนำไม้สักเก่าจากชุมชนกลับมาใช้ใหม่ เพื่อสร้างสังคมและสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืนไปพร้อมกัน

คุณแม่อำพร ศรีหาตา ผู้นำชุมชนแกะสลักไม้บ้านกิ่วแลน้อย จ.เชียงใหม่ กล่าวว่า “ถือเป็นครั้งแรกที่กลุ่มชุมชนบ้านกิ่วแลน้อยได้นำงานแกะสลักมาร่วมพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์สินค้าชิ้นใหญ่อย่างเฟอร์นิเจอร์  ซึ่งถือเป็นเรื่องใหม่มาก  แม้ว่าจะคลุกคลีกับงานแกะสลักไม้มานานหลายสิบปี  ต้องเท้าความก่อนว่างานแกะสลักไม้ในแบบล้านนาผูกพันกับครอบครัวของแม่มานานเกือบ 60 ปี  เป็นการถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น  จากจุดเริ่มต้นการฝึกแกะสลักไม้ลายดอกพุดตาล จึงได้ยึดเอาดอกพุดตาลเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในองค์ประกอบของการดีไซน์ไม้แกะสลักบนเฟอร์นิเจอร์คอลเลกชัน ‘เคียงตั๋ว’ นอกจากนี้ยังนำลวดลายของ ‘ช้าง’ สัตว์ที่ชาวล้านนายกย่องให้เป็นสัตว์ที่สง่างาม และมีความผูกพันกับวิถีชีวิตของชาวล้านนามาอย่างยาวนาน  ไม่ว่าจะเป็นการหาไม้ ลากซุง การใช้ชีวิตที่อยู่ท่ามกลางป่าร่วมกัน  เสมือนมีช้างเคียงคู่เป็นเพื่อนช่วยเหลือกันและกันมาโดยตลอด  โดยการร่วมงานกับอินเด็กซ์ฯ และกลุ่มชุมชนบ้านกิ่วแลน้อยเป็นการทำงานที่สนุกได้ร่วมกันคิดในทุกๆ ขั้นตอน  ถือเป็นการแชร์ประสบการณ์ที่ดีร่วมกัน  ซึ่งทางชุมชนได้ความรู้ในมุมมองการผลิตภาคอุตสาหกรรม  อีกทั้งทางชุมชนก็ได้ส่งผ่านความรู้ในมุมมองงานแกะสลัก, ข้อจำกัดและเทคนิคต่างๆ ของงานแกะสลักไม้ให้กับทีมงานอินเด็กซ์ฯ ด้วยเช่นกัน  อยากขอบคุณผู้บริหารและทีมงานทุกคนที่เปิดโอกาสให้ทีมกลุ่มชุมชนได้แสดงผลงานบนชิ้นงานเฟอร์นิเจอร์ไม้แกะสลัก  และเป็นอีกช่องทางในการสื่อสารและถ่ายทอดวัฒนธรรมไทยในสไตล์ล้านนาให้เป็นที่รู้จักในวงกว้าง  และได้ต่อยอดการสร้างผลงานสร้างรายได้ รวมถึงการพัฒนาศักยภาพให้กับช่างฝีมืองานแกะสลักทุกคนในชุมชนบ้านกิ่วแลน้อย  และงานทุกชิ้นในคอลเลกชันนี้ยังเป็นอีกหนึ่งความภาคภูมิใจของพวกเรา  อยากให้ผู้ที่ชื่นชอบงานศิลป์ทุกท่านได้ลองมาสัมผัสงานแกะสลักที่เราทุ่มเทและตั้งใจถ่ายทอดใน LANNA-THAI STYLE FURNITURE เชื่อว่า ‘เคียงตั๋ว’ จะเป็นสะพานเชื่อมระหว่างวัฒนธรรมท้องถิ่นที่อบอุ่นและจริงใจ  เข้ากับความร่วมสมัยในยุคปัจจุบันได้อย่างกลมกลืน”

ร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการขับเคลื่อนรายได้ให้แก่ชุมชนท้องถิ่น พร้อมสัมผัสกลิ่นอายสไตล์ล้านนากับเฟอร์นิเจอร์ดีไซน์ Lannavian    ในคอลเลกชัน “เคียงตั๋ว” ได้ที่ https://bit.ly/4lnM2FV และช้อปสินค้าที่ อินเด็กซ์ ลิฟวิ่งมอลล์ 8 สาขาทั่วประเทศ ได้แก่ สาขาสระบุรี, เชียงใหม่, พัทยา, เกษตร-นวมินทร์, บางนา, รัตนาธิเบศร์, ภูเก็ต, หัวหิน หรือช้อปง่ายๆ ผ่านออนไลน์ www.indexlivingmall.com  สอบถามโทร. 1379

The post ‘อินเด็กซ์ ลิฟวิ่งมอลล์’ เปิดตัวเฟอร์นิเจอร์กับหัตถศิลป์ทรงคุณค่าคอลเลกชัน ‘เคียงตั๋ว’ สไตล์ Lannavian สานต่อพันธกิจความยั่งยืนเพื่อสังคม ปีที่ 2 appeared first on SD Thailand.

หนึ่งในความร่วมมือที่เป็นหัวใจสำคัญของ Good Goods คือการทำงานร่วมกันกับ Artstory By Autistic Thai ซึ่งเป็นธุรกิจเพื่อสังคมภายใต้มูลนิธิออทิสติกไทย ที่นำศิลปะมาเป็นสื่อในการบำบัดและสร้างอาชีพให้กับเด็กออทิสติก ความร่วมมือนี้ดำเนินมากว่า 3 ปี เป็นการนำศิลปะที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวของศิลปินออทิสติกมาใช้ในการสร้างสรรค์โปรเจ็กต์ใหม่ๆ ที่สะท้อนถึงมุมมองที่หลากหลายและอารมณ์ที่ลึกซึ้ง ศิลปะจากคนพิเศษนี้ได้รับการพัฒนาเป็นสินค้าที่มีคุณค่า อาทิ กระเป๋าลายดอกไม้ ตัวอักษรภาษาอังกฤษ และผ้าพันคอคอลเลกชันพิเศษสำหรับเป็นของที่ระลึกแก่ผู้โดยสารการบินไทย สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของทั้งสองแบรนด์ในการลดความเหลื่อมล้ำสร้างความเสมอภาคในการเข้าถึงโอกาสอย่างเท่าเทียม และยังเป็นการสร้างงาน สร้างอาชีพ เพื่อให้เกิดความยั่งยืนต่อไป

พิชัย  จิราธิวัฒน์  กรรมการบริหาร กลุ่มเซ็นทรัล กล่าวว่า แบรนด์ Good Goods ถือกำเนิดจากความตั้งใจในการสร้างพื้นที่จำหน่ายให้แก่สินค้าภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ผ่านการพัฒนาให้มีคุณภาพและดีไซน์ที่ร่วมสมัย เพื่อสนับสนุนและสืบสานให้สินค้าที่สะท้อนวัฒนธรรมไทยยังคงอยู่ Good Goods ยังมุ่งมั่นส่งเสริมศักยภาพของผู้ที่ต้องการการสนับสนุนเป็นพิเศษ เช่น การร่วมมือกับ Artstory By Autistic Thai เพราะเราเล็งเห็นถึงความสำคัญในการกระจายโอกาสอย่างเท่าเทียมเพื่อเสริมศักยภาพและสร้างความเข้มแข็งให้กับครอบครัวของเด็กพิเศษที่เปลี่ยนจากการที่ผู้ปกครองต้องดูแลบุคคลออทิสติกเป็นการที่เด็กๆ สามารถสร้างรายได้ด้วยตนเอง ต่อยอดการพัฒนาอาชีพให้กับพวกเขาอย่างยั่งยืนในอนาคต

วรัท จันทยานนท์ ผู้ก่อตั้งแบรนด์ Artstory By Autistic Thai ที่ทำหน้าที่ในการบริหารและกำกับดูแล กล่าวว่า ได้รู้จักกับแบรนด์ Good Goods ตั้งแต่ตอนช่วงเริ่มต้นในปี 2019-2020 ทราบมาว่าแบรนด์นี้มีแนวคิดที่ดี ในการนําสินค้าชุมชนมาต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ แต่ยังไม่คิดว่าจะมีโอกาสได้ร่วมงานกัน เพราะสินค้าของทาง ArtStory ไม่ใช่งานฝีมือหรือสินค้าชุมชน แต่เป็นผลงานศิลปะจากกลุ่มบุคคลออทิสติก แต่ประมาณช่วงสามปีที่แล้ว ทาง Good Goods ได้ติดต่อมาว่าอยากจะให้ทาง ArtStory มาร่วมดีไซน์เสื้อให้ จึงนับเป็นความร่วมมือกันคอลเลกชันแรก ซึ่งต่อมา Good Goods และ Artstory By Autistic Thai (มูลนิธิออทิสติกไทย) ยังมีผลงานการร่วมมือกันมาอย่างต่อเนื่อง อาทิ การออกแบบลายตัวอักษร A-Z เพื่อนำมาผลิตเป็นสติกเกอร์ตกแต่งบนกระเป๋า, โปสการ์ดลวดลายจากจินตนาการต่างๆ, ผ้าพันคอคอลเลกชันพิเศษเพื่อเป็นของที่ระลึกสำหรับผู้โดยสารการบินไทย บนเที่ยวบินตรงมิลาน-ออสโล-กรุงเทพฯ ในแคมเปญ ‘A Journey of Seamless Delights’ และยังมีการจัดกิจกรรมออกบูธวาดภาพอื่นๆ อีกมากมาย โดยในทุกๆความร่วมมือ ทุกๆโครงการที่ทำร่วมกัน นับเป็นการต่อยอดผลงานของน้องๆ ให้เป็นที่รู้จักทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ถือเป็นความภาคภูมิใจอย่างที่สุด

สำหรับรายได้จากการจำหน่ายสินค้าในร้าน Good Goods นั้น มีการนำกลับไปสนับสนุน มูลนิธิออทิสติกไทย เพื่อสนับสนุนการสร้างงาน สร้างอาชีพที่ยั่งยืนให้แก่บุคคลออทิสติก ลดความเหลื่อมล้ำ และยังเป็นการส่งเสริมการใช้ศิลปะบำบัด เพื่อสร้างสมาธิ การใช้ชีวิตในสังคม ความมั่นคงด้านอารมณ์และจิตใจอีกด้วย

The post แบรนด์ Good Goods ผสาน Artstory By Autistic Thai  ส่งเสริมศิลปะ สะท้อนความคิดสร้างสรรค์ ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวจากเด็กออทิสติก appeared first on SD Thailand.